کریستین برومبرژه؛ از پاریس تا گیلان

مروری بر زندگینامه علمی کریستین برومبرژه انسان شناس فرانسوی و متخصص گیلان

کریستین برومبرژه (متولد۱۹۴۶، پاریس) (به فرانسوی: Christian Bromberger)‏ گیلان شناس فرانسوی و استاد انسان‌شناسی در دانشگاه پرووانس فرانسه است. او رییس انجمن فرانسوی مطالعات ایرانی است و در کوهپایه و جلگه گیلان تحقیقات میدانی وسیعی انجام داده‌است. برومبرژه نقش عمده‌ای در تاسیس موزه میراث روستایی گیلان داشته و اکنون عضو هیات کارشناسی این موزه‌است. از او مقالات و کتب زیادی در زمینه فرهنگ گیلان به زبان های فرانسه، انگلیسی و فارسی منتشر شده است. وی به زبان‌های انگلیسی، روسی، ایتالیایی، فرانسوی، یونانی، فارسی و گیلکی مسلط است. علاوه بر تخصص در زمینه گیلان او در زمینه فوتبال نیز  نزدیک به یک دهه مطالعه کرده و کتابهای مختلفی منتشر کرده است.

برومبرژه (متولد۱۹۴۶) پس از تحصیلات در رشته ی ادبیات کلاسیک فرانسه، در مردم شناسی تخصص گرفت. او در دانشگاه پروانس به تدریس این رشته پرداخت و در همان جا، ریاست انجمن مردم شناسی تطبیقی نواحی مدیترانه (وابسته به مرکز ملی تحقیقات علمی CNRS) را بر عهده گرفت. او تا به حال توسط چندین دانشگاه خارج از فرانسه به عنوان استاد مدعو انتخاب شده و از سال ۱۹۹۵ تا کنون، به عنوان عضو ارشد انجمن دانشگاهی فرانسه((Institut Universitaire de France(کرسی مردم شناسی عمومی) برگزیده شده است.

علا وه بر این، از سال ۱۹۹۸ تا ۲۰۰۱ ریاست شورای میراث مردم شناسی (وزارت فرهنگ) و همچنین مسئولیت علمی موزه ی تمدن های اروپا و مدیترانه را که هم اکنون در مارسی (فرانسه) در حال شکل گیری است ، بر عهده دارد. از فوریه ۲۰۰۶ به مدیریت انجمن ایرانشناسی فرانسه در ایران برگزیده شد. تحقیقات او که در بیش از ۱۷۰ اثر منتشر شده است (اعم ازکتب، مقالات، و همکاری در مجموعه مقالات)، در مورد اساس و روش بیان و ابراز هویت های جمعی در ایران ( و بخصوص در استان گیلان) و نیز در نواحی جنوبی اروپا (پروانس، لانگدوک، پیه مون، کامپانی ایتالیا…) است.

از سوی دیگر، مدت طولانی در زمینه ی چگونگی و معنای شیفتگی مردم نسبت به تیم ها و بازی های فوتبال در چندین شهر و پایتخت جهان (مارسی، ناپل، تورینو، لانس، تهران …) پژوهش هایی انجام داد. علاوه بر این، تعدادی از نوشته های کریستیان برومبرژه که رویکرد عمومی تری دارند، در جهت اصلاح و دقیق تر ساختن روش ها، مفاهیم و موضوعات مردم شناسی ومخصوصا مطالعات منوط به دنیای معاصرغرب می باشد.

او درباره  اینکه چگونه به گیلان علاقمند شد می گوید: پس از اتمام تحصیلات دانشگاهی‌ام در دانشگاه سوربن، برای پایان‌نامه دکترای مردم‌شناسی به ‌دنبال موضوعی مناسب می‌گشتم. در این زمان یک روز به کلاس استاد «رودن سون» که تخصص‌اش اسلام‌شناسی بود رفتم و به آن علاقه‌مند شدم. پس از آن ابتدا مدتی به فراگیری زبان «گز» که زبان مردمان جنوب عربستان و اتیوپی بود، پرداختم و تصمیم داشتم در جزیره «سوکوترا» مشغول تحقیق شوم.

ولی به دلایلی از این کار منصرف شدم. در این زمان، من در یک دبیرستان ادبیات فرانسه، زبان یونانی و لاتین تدریس می‌کردم و یک روز مطلع شدم در موزه مردم‌شناسی فرانسه، بخشی به نام ایران گشایش یافته است. از آنجایی که رشته تحصیلم مردم‌شناسی بود، برای بازدید و آشنایی با این بخش جدید به آنجا رفتم و با ایران آشنا و به آن علاقه‌مند شدم.

تقریبا حدود ۳۴ سال پیش که من پس از آشنایی با ایران در فرانسه، تصمیم گرفتم روی موضوع ایران شناسی تحقیق کنم، بیشتر مردم‌شناسان در مورد عشایر ایران تحقیق می‌کردند، ولی من از همان ابتدا گیلان را برای تحقیقاتم انتخاب کردم و طی این سال‌ها به جز یک وقفه ۱۰ ساله پس از انقلاب به‌طور مداوم درباره این منطقه مشغول تحقیق بودم و در حال حاضر (زمان نوشتن مطلب)، چند ماه در سال به دشت گیلان نزدیک کیاشهر می‌روم و نزد خانواده‌ای روستایی که خودم را عضوی از آنها می‌دانم، زندگی و تحقیق می‌کنم.

 برگزیده ای از آثار  و مقالات او درباره ایران و گیلان :

کتابها

  • مسکن و معماری در جامعه روستایی گیلان ترجمه علاءالدین گوشه گیر، تهران، ‏موسسه مطالعات و تحقیقات،۱۳۷۰

Habitat, Architecture et Société Rurale dans la Plaine du Gilân

(Iran Septentrional,1986) Bonn: F. Dummler Verlag

  • به همراه اصغر عسکری خانقاه و اصغر کریمی ) گیلان و آذربایجان شرقی : نقشه ها و اسناد مردم شناسی، ترجمه مظفرالدین فرشچیان، ۲۲۰ ص + ۴۲ ص،‌ وزیری،‌نمودار، نقشه،‌ ۱۳۶۵/ ۱۹۸۲م. / چاپ به زبان اصلی، تهران، توس

مقالات، سخنرانیها و مصاحبه ها 

  • به همراه دکتر ژان پیر دیگار  نقشه های مردم شناختی ایران، چرا و چگونه؟ اشیاء و جوامع، ۱۹۷۵، جلد ۱۵، ص ۷ -۲۴